बाढी प्रभावितका लागि २५ अर्ब वैदेशिक सहायता जुटाइँदै, १० अर्ब आन्तरिक बजेट

काठमाडौं : अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले मुलुकमा आइपरेको प्राकृतिक विपद्‌बाट प्रभावित नागरिकको उद्धार, राहत र पुनरुत्थानका लागि बजेट र स्रोत-साधनको कुनै अभाव हुन नदिइने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले आयोजना गरेको सर्वदलीय बैठकपछि सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै अर्थमन्त्री डा.वाग्लेले बजेटमा विपद् व्यवस्थापन र पुनरुत्थानका लागि करिब १० अर्ब रुपैयाँ, प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा २ अर्ब ३४ करोड र गृह मन्त्रालयअन्तर्गत १ अर्ब १७ करोड रुपैयाँ तयारी अवस्थामा रहेकाले तत्कालका लागि रकमको अभाव नहुने स्पष्ट पारे।

अर्थमन्त्री वाग्लेले राष्ट्रिय संकटका घडीमा सबै दल र पक्ष एक ठाउँमा आएर समाधान दिने राजनीतिक चरित्र विकास हुँदै गएको बताए ।

बैठकमा नेपाल सरकारका तर्फबाट आफू र गृहमन्त्री सहभागी भएर सबै दलका नेताहरूसँग छलफल गरेको उनले जानकारी दिए। उद्धार र राहतपछि प्रारम्भिक पुनरुत्थान तथा त्यसपछि मध्यकालीन र दीर्घकालीन रूपमा पुनर्निर्माणका काममा केन्द्रित हुनुपर्ने उनको भनाइ छ।

उनले भने, "सरकारका तर्फबाट म अर्थमन्त्री र गृहमन्त्रीजी दुई जना उपस्थित भएर सबै दलका नेताहरूसँग छलफल गर्यौं। उद्धार र राहतको चरणपछि प्रारम्भिक पुनरुत्थानको चरण आउँछ। त्यसपछि दीर्घकालीन, मध्यकालीन रूपमा पुनर्निर्माणका विषयहरूलाई पनि जुट्नेछौं।"

अहिले सरकारको प्राथमिकता उद्धार र राहत रहेको भन्दै वाग्लेले बेपत्ता तथा अलपत्र परेका नेपाली नागरिक र विदेशी पर्यटकको उद्धार भइरहेको बताए।

उनका अनुसार सुरुमा दुईवटा हेलिकप्टरबाट उद्धार सुरु गरिएकोमा अहिले २२ वटा हेलिकप्टर परिचालन गरिएको छ। भूगोल र मौसमले साथ दिएसम्म उद्धारका गतिविधि निरन्तर सञ्चालन गरिने उनले बताए।

उनले भने, "अहिले दुई–चार दिन राहत र उद्धारमा छौँ। गृहमन्त्रीज्यूले बिफ्रिङ गर्नुभएको छ। बेपत्ता रहनुभएका, अलपत्र पर्नुभएका धेरै नेपाली नागरिक दाजुभाइ, दिदीबहिनीहरू र विदेशी पर्यटकहरू सबैको उद्धार चलिरहेको छ। हिजो दुईवटा हेलिकप्टरबाट अहिले २२ वटा हेलिकप्टर उडान गरेर, भूगोल र मौसमले साथ दिएसम्म उद्धारका गतिविधिहरू चलिरहेका छन्। त्यससँगसँगै अब साधन–स्रोत, अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग जुटाउने काममा पनि लागिसकेका छौँ।"

उद्धारसँगै आवश्यक साधन–स्रोत तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग जुटाउने काम पनि अघि बढाइएको वाग्लेले बताए। रसुवा बाढी घटनाबारे आफूलाई हिजो बिहान साढे ९ बजेतिर जानकारी भएको उल्लेख गर्दै उनले सुरुमा भन्सार विभागको अवस्थाबारे चिन्ता भए पनि घटनाको व्यापकता थाहा पाएपछि एक घण्टाभित्रै विश्व बैंकसँग छलफल गरी करिब २५ अर्ब रुपैयाँ बराबरको आर्थिक सहायता जुटाउने प्रक्रिया अघि बढाइएको बताए।

चीन, भारत र जापान सरकार, एसियाली विकास बैंक तथा इन्टरनेसनल फेडेरेसन अफ रेडक्रस, जेनेभाबाट तत्काल सहयोग प्राप्त भएको वा सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता आएको उनले जानकारी दिए। यसबाट सरकारलाई आवश्यक उद्धार तथा राहतका काम अघि बढाउन आत्मविश्वास बढेको उनको भनाइ छ।

उनले बाढी तथा विपद्का कारण २२ देखि २५ वटा पक्की पुल र करिब ७ सय मेगावाट क्षमताका जलविद्युत् आयोजनामा क्षति पुगेको जानकारी दिए । ठूलो जनधनको क्षति भएको उल्लेख गर्दै वाग्लेले नवलपुर र चितवनलगायतका क्षेत्रमा शव भेटिन थालेको बताए।

"२२–२५ वटा पक्की पुल, सात सय मेगावाटजतिको हाइड्रोपावर क्षतिग्रस्त, धेरै जनधनको क्षति भएको छ। शवहरू नवलपुर, चितवनमा गएर भेटिन थालेका छन्। समाजका सबै पक्ष, दल, निकायहरू नै यसमा लाग्नुपर्ने आवश्यकताका साथ अगाडि बढेका छौँ," उनले भने।

राहत, उद्धार, पुनरुत्थान र पुनर्निर्माणका लागि समाजका सबै पक्ष, राजनीतिक दल तथा सम्बन्धित निकाय एकजुट भएर अघि बढ्नुपर्नेमा उनले जोड दिए।