अमेरिकाद्वारा स्ट्रेट अफ हर्मुजमा ७ इरानी डुङ्गामाथि आक्रमण

एजेन्सी : अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले महत्त्वपूर्ण समुद्री मार्ग ‘स्ट्रेट अफ हर्मुज’मा ७ वटा इरानी ‘फास्ट बोट’माथि आक्रमण गरेको बताएका छन्।

महिनौंदेखि बन्द रहेको उक्त जलमार्गमा फसेका पानीजहाजहरूलाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकाल्ने अभियानअन्तर्गत अमेरिकाले यो कदम चालेको हो।

सोमबार युएई र दक्षिण कोरिया दुवै देशले यस क्षेत्रमा आफ्ना पानीजहाजमाथि आक्रमण भएको बताएका छन्।

युएईको प्रमुख तेल बन्दरगाह ‘फुजैरा’ मा इरानी आक्रमणपछि ठूलो आगलागी भएको र ३ जना घाइते भएको स्थानीय अधिकारीहरूले बताएका छन्।

युएईले आफ्नो हवाई रक्षा प्रणालीले १२ वटा ब्यालेस्टिक मिसाइल, ३ वटा क्रुज मिसाइल र ४ वटा ड्रोनलाई रोकेको जनाएको छ।

यस्तै, ओमानको तटीय क्षेत्रमा रहेको एउटा आवासीय भवनमा आक्रमण हुँदा दुई जना घाइते भएका छन्।

के हो ‘प्रोजेक्ट फ्रिडम’ ?
अमेरिकाले खाडीमा फसेका जहाजहरूलाई सैन्य सुरक्षा दिएर बाहिर निकाल्ने अभियानलाई ‘प्रोजेक्ट फ्रिडम’ नाम दिएको छ।

विश्वप्रसिद्ध ढुवानी कम्पनी ‘मर्स्क’ले फेब्रुअरीदेखि फसेको आफ्नो अमेरिकी झन्डा भएको ‘एलायन्स फेयरफ्याक्स’ नामक जहाज अमेरिकी सेनाको सुरक्षामा बिना कुनै क्षति सफलतापूर्वक बाहिर निस्किएको पुष्टि गरेको छ।

ट्रम्पले आइतबार विश्वभरका देशहरूले आफ्ना निर्दोष जहाजहरू निकालिदिन आग्रह गरेपछि यो अभियान सुरु गरिएको बताएका छन्। उनले यो ‘मानवीय कार्य’मा कसैले अवरोध गरे बल प्रयोग गर्ने चेतावनी समेत दिएका छन्।

इरानको खण्डन
ट्रम्पले अमेरिकी हेलिकप्टरले ७ वटा इरानी डुङ्गा खसालेको दाबी गरे पनि इरानले भने यसलाई पूर्ण रूपमा झुटो भनेको छ।

उल्टै, इरानको सेनाले अमेरिकी युद्धपोतमा चेतावनीस्वरूप गोली चलाएको दाबी गरेको छ, जसलाई फेरि अमेरिकाले अस्वीकार गरेको छ।

इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले अमेरिकी अभियानलाई ‘प्रोजेक्ट डेडलक’को संज्ञा दिँदै राजनीतिक संकटको सैन्य समाधान नहुने बताएका छन्। साथै, इरानी अधिकारीहरूले युएईलाई लक्षित गर्ने आफ्नो कुनै योजना नरहेको दाबी गरेका छन्।

अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिक्रिया र तेलको मूल्यमा वृद्धि
युएईले आक्रमणलाई 'खतरनाक कदम' भन्दै जवाफ दिने अधिकार आफूसँग सुरक्षित रहेको बताएको छ।

फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोन र बेलायती प्रधानमन्त्री कियर स्टार्मरले आक्रमणको कडा निन्दा गरेका छन् भने कतारले जलमार्ग विनाशर्त खुलाउन माग गरेको छ।

फुजैरा बन्दरगाहमा आक्रमण भएको खबर बाहिरिएलगत्तै विश्व बजारमा कच्चा तेलको मूल्य (ब्रेन्ट क्रुड) ५ प्रतिशतभन्दा बढीले बढेर प्रति ब्यारेल ११५ डलर नाघेको छ।

गत फेब्रुअरीमा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि हवाई आक्रमण गरेपछि प्रतिक्रियास्वरूप इरानले स्ट्रेट अफ हर्मुज बन्द गरिदिएको थियो। विश्वको करिब २० प्रतिशत तेल र ग्याँस यही मार्ग भएर जान्छ।

गत अप्रिलमा अमेरिका र इरानबीच युद्धविराम भए पनि यो जलमार्ग पूर्ण रूपमा खुल्न सकेको छैन। अमेरिकाले इरानी बन्दरगाहहरूमा आफ्नै नाकाबन्दी लगाएको छ।

हाल यस क्षेत्रमा करिब २,००० पानीजहाज र २०,००० नाविकहरू अलपत्र अवस्थामा छन्, जसका कारण उनीहरूको स्वास्थ्य र विश्वव्यापी आपूर्ति शृङ्खलामा गम्भीर चिन्ता थपिएको छ।